از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش؟ ۱۰ تفاوت مهم

از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش یعنی تشخیص برجستگی تناسلی از روی شکل، سطح، رنگ، درد، چرک، تعداد و سرعت تغییر آن است. جوش معمولا گرد، قرمز و دارای سر سفید یا زرد چرکی است و ممکن است زود کوچک می‌شود؛ با این‌حال همه جوش‌ها چرک ندارند و سرعت بهبود آن‌ها یکسان نیست.

زگیل ممکن است سفت یا نرم، همرنگ پوست یا کمی تیره‌تر و با سطح زبر، دانه‌دانه یا صاف باشد و هفته‌ها تا ماه‌ها باقی بماند.

دیدن یک دانه جدید در ناحیه تناسلی اضطراب ایجاد می‌کند. ذهن شما سریع سراغ بدترین حالت می‌رود و همین ترس، تصمیم‌گیری را سخت می‌کند. شما در این مقاله یاد می‌گیرید فرق زگیل تناسلی با جوش را از روی نشانه‌های قابل مشاهده بسنجید و بفهمید چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید. فراموش نکنید که این متن جای معاینه پزشکی را نمی‌گیرد ولی مسیر شما را روشن می‌کند.

فرق زگیل تناسلی با جوش چیست؟

جوش تناسلی اغلب یک برجستگی قرمز و دردناک با مرکز سفید یا زرد است که از التهاب فولیکول مو یا انسداد غده چربی ایجاد می‌شود. زگیل تناسلی نوعی بیماری مقاربتی ناشی از ویروس اچ‌پی‌وی کم‌خطر مانند تیپ ۶ و ۱۱ است و اغلب به شکل برجستگی همرنگ پوست یا کمی تیره‌تر با سطح زبر، گل‌کلمی یا صاف دیده می‌شود. زگیل چرک ندارد، با فشار خالی نمی‌شود و معمولا بدون درد است ولی گاهی خارش یا سوزش خفیف دارد.

جوش اغلب تکی است و زگیل معمولا در چند عدد کنار هم یا به شکل خوشه‌ای دیده می‌شود. جوش در چند روز تغییر می‌کند ولی زگیل معمولا هفته‌ها ماندگار می‌ماند و به‌تدریج بیشتر می‌شود. جدول زیر این تفاوت‌ها را خلاصه می‌کند تا در یک نگاه بسنجید و برای تشخیص قطعی به پزشک مراجعه کنید. این جدول بر اساس توصیف‌های بالینی منابع مرجع پوست و سلامت جنسی تنظیم شده است.

شما می‌توانید در اپلیکیشن ایمپو تمامی علائم خود را به صورت روزانه ثبت کنید، تا هوش مصنوعی مونس نشانه‌های شما را به طور کامل تفسیر کند. همچنین، با توجه به نشانه‌هایی که ثبت می‌کنید، روتین و توصیه‌های تخصصی نمایش داده می‌شود.

برای هر روز بارداری

نشانه‌هات رو ثبت و توصیه متناسب با اون رو دریافت کن

دانلود اپلیکیشن بارداری ایمپو

در ادامه به طور دقیق فرق زگیل تناسلی با جوش را از نظر ویژگی‌های ظاهری، علائم و علت بررسی می‌کنیم. اگر می‌خواهید تفاوت زگیل تناسلی با سایر عارضه‌ها مانند تبخال را مشاهده و با روش‌های تشخیص پزشکی آشنا شوید، مقاله از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم را مطالعه کنید.

• فرق زگیل تناسلی با جوش از نظر شکل، رنگ و بافت

فرق زگیل تناسلی با جوش در ظاهر، اولین و کاربردی‌ترین راه تشخیص اولیه است. جوش ناحیه تناسلی معمولا برجستگی گرد و گنبدی با پایه ملتهب است و سر سفید یا زرد چرکی دارد. اطراف آن قرمز است و با لمس درد می‌گیرد. سطح آن ممکن است ملتهب باشد و گاهی نقطه چرکی داشته باشد؛ اما برای تخلیه چرک نباید ضایعه را فشار داد. برای مشاهده عکس جوش ناحیه تناسلی زنان بر روی لینک درج شده کلیک کنید.

در مقابل، زگیل تناسلی شکل متفاوتی دارد و معمولا سطحی ناهموار، زبر یا دانه‌دانه دارد. برخی زگیل‌ها مسطح هستند و برخی برجسته و شبیه گل‌کلم دیده می‌شوند. این ضایعه سر چرکی ندارد و با فشار خالی نمی‌شود. رنگ آن اغلب هم‌رنگ پوست یا کمی تیره‌تر است؛ معمولا التهاب شدید اطراف ندارد، اما تحریک و قرمزی موضعی ممکن است. زگیل ممکن است سفت یا نرم باشد و معمولا درد ندارد.

• فرق جوش و زگیل تناسلی از نظر درد، خارش، تعداد و محل بروز

فرق جوش و زگیل تناسلی فقط در شکل نیست و حس بدنی و الگوی پخش آن‌ها هم تفاوت دارد. جوش ناحیه تناسلی معمولا دردناک است و هنگام نشستن، راه رفتن یا برخورد لباس اذیت می‌کند. درد آن معمولا با لمس، فشار یا اصطکاک بیشتر می‌شود. این ضایعه اغلب تکی است و دقیقا در محل رویش مو، محل اصلاح یا محل اصطکاک لباس زیر دیده می‌شود.

زگیل تناسلی معمولا درد ندارد و ممکن است کاملا بی‌علامت باشد؛ گاهی خارش خفیف، سوزش یا احساس زبری ایجاد می‌کند. گاهی هیچ حسی ندارد و فرد فقط با دیدن یا لمس اتفاقی متوجه آن می‌شود. زگیل در لمس سفت‌تر است و دستکاری آن باعث خونریزی سطحی می‌شود بدون اینکه چرک خارج شود. تعداد زگیل ممکن است یکی یا بیشتر باشد و ضایعات می‌توانند جدا، مجاور هم یا خوشه‌ای باشند. محل آن نیز گسترده‌تر است و می‌تواند روی پوست و مخاط دیده شود.

محل بروز سرنخ مهمی است. جوش بیشتر روی پوست دارای مو دیده می‌شود، یعنی کشاله ران، خط مایو، قاعده آلت، روی کیسه بیضه در مردان و لابیای خارجی در زنان. زگیل می‌تواند هم روی پوست و هم روی مخاط بدون مو ظاهر شود، یعنی داخل و اطراف واژن، دهانه رحم، روی آلت و ختنه‌گاه، مجرای ادرار، پرینه و اطراف مقعد.

اگر ضایعه روی مخاط است و مو ندارد، احتمال جوش ساده کمتر می‌شود. اگر ضایعات متعدد در چند نقطه پخش شده‌اند، احتمال ماهیت ویروسی بیشتر است. درد تند و موضعی با مرکز چرکی به نفع جوش یا فولیکولیت است. در هر دو حالت، خاراندن و فشار دادن روند را بدتر می‌کند و خطر عفونت ثانویه را بالا می‌برد. اگر ضایعه خونابه‌دار شد، بوی نامطبوع گرفت یا زخم آن بیش از دو هفته ماندگار بود، معاینه فوری لازم است.

• تفاوت زگیل تناسلی و جوش از نظر ماندگاری، رشد و عود

تفاوت زمانی یکی از نشانه‌های کمکی برای تشخیص اولیه است و کمتر به آن توجه می‌شود. جوش ناحیه تناسلی معمولا سیر کوتاه‌تری دارد و طی چند روز تا حدود دو هفته رو به بهبود می‌رود. سر چرکی آن ممکن است باز شود و سپس قرمزی کم شود و جای آن بهبود یابد. اگر بهداشت و عدم دستکاری رعایت شود، بیشتر جوش‌های ساده طی چند روز تا دو هفته از بین می‌روند. کورک عمقی ممکن است کمی دیرتر خوب شود ولی روند آن رو به بهبود است و درد و تورم به‌تدریج کم می‌شود.

زگیل تناسلی سیر متفاوتی دارد و در چند روز ناپدید نمی‌شود. این ضایعه هفته‌ها باقی می‌ماند و ممکن است به‌تدریج بزرگ‌تر، برجسته‌تر یا متعددتر شود. حتی اگر یک ضایعه کوچک کم‌رنگ شود، ضایعه تازه‌ای در کنار آن ظاهر می‌شود. پس از درمان نیز امکان عود وجود دارد چون ویروس می‌تواند در پوست باقی بماند.

مرز هشدار زمانی ۲ هفته است. اگر برجستگی بیش از ۱۰ تا ۱۴ روز بدون بهبود باقی ماند، بزرگ شد یا تعداد آن زیاد شد، آن را ساده تلقی نکنید و برای معاینه اقدام کنید. اگر ضایعه‌ای خوب شد ولی در همان ناحیه دوباره برگشت، این الگوی عودکننده نیاز به بررسی پزشکی دارد. برای پیگیری، تاریخ شروع، تغییر اندازه و تعداد را یادداشت کنید. این یادداشت ساده به پزشک کمک می‌کند سیر بیماری را دقیق‌تر بفهمد. از برداشتن خانگی زگیل با نخ، سوزاندن یا محلول‌های قوی بدون نظر پزشک خودداری کنید چون باعث سوختگی، زخم و پخش ویروس می‌شود.

• تفاوت علت ایجاد زگیل تناسلی با جوش تناسلی

علت زگیل تناسلی، عفونت با انواع کم‌خطر ویروس اچ‌پی‌وی (تیپ‌های ۶ و ۱۱) است و علت جوش تناسلی التهاب موضعی پوست است. زگیل تناسلی اغلب از طریق تماس پوست‌به‌پوست در فعالیت جنسی منتقل می‌شود، اما انتقال غیرجنسی نیز ممکن است. دوره نهفتگی ویروس می‌تواند از چند هفته تا چند ماه و گاهی طولانی‌تر باشد. یعنی فرد ممکن است ماه‌ها بعد از تماس، ضایعه را ببیند. به همین دلیل پیدا کردن زمان دقیق انتقال دشوار است.

جوش معمولا از یک ویروس مقاربتی ایجاد نمی‌شود، اما فولیکولیت می‌تواند با تحریک، اصطکاک یا عفونت باکتریایی مرتبط باشد.

درواقع، جوش تناسلی چهار علت شایع دارد. فولیکولیت از التهاب ریشه مو بعد از اصلاح، اپیلاسیون یا تعریق ایجاد می‌شود. موی زیرپوستی بعد از شیو برمی‌گردد و یک دانه قرمز دردناک می‌سازد. انسداد غدد چربی در کشاله ران و لابیا یک برجستگی سفت بدون سر سفید می‌سازد. رعایت نکردن بهداشت، ماندن لباس مرطوب و استفاده از تیغ کند هم التهاب را بیشتر می‌کند.

از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش؟ خودآزمایی قدم به قدم در خانه

خودآزمایی در خانه فقط برای حدس اولیه است و جای تشخیص پزشک را نمی‌گیرد. هدف این بررسی، تصمیم درست برای مراجعه زودتر یا مراقبت ساده است. این کار را در نور کافی و با دست تمیز انجام دهید و از آینه کمک بگیرید. عجله نکنید و ضایعه را فشار ندهید. اگر پوست حساس است یا ضایعه در ناحیه مخاطی و دردناک است، بررسی طولانی را ادامه ندهید. مشاهده کافی است و نیازی به لمس محکم نیست.

در طول بررسی به چهار نشانه اصلی توجه کنید که در ادامه به ترتیب آمده است. برای لمس ضایعه حتما دست‌ها را قبل و بعد بشویید و از ناخن بلند استفاده نکنید. نتیجه را یادداشت کنید تا هنگام مراجعه به پزشک دقیق توضیح دهید:

۱. تعداد و پراکندگی را بررسی کنید. یک برجستگی تکی در محل اصلاح می‌تواند بیشتر با جوش یا فولیکولیت سازگار باشد. چند برجستگی کوچک کنار هم یا ضایعات پراکنده می‌تواند با زگیل سازگارتر باشد، اما مولوسکوم و فولیکولیت نیز باید در نظر گرفته شوند. به تقارن و خوشه‌ای بودن توجه کنید.

۲. سر چرکی و قابلیت تخلیه را بررسی کنید. اگر مرکز سفید یا زرد دارد و ملتهب است، احتمال جوش بیشتر است. اگر سطح آن خشک، زبر و بدون سر است و با فشار خالی نمی‌شود، احتمال زگیل بیشتر است. هرگز برای امتحان، ضایعه را فشار ندهید.

۳. درد هنگام لمس را بررسی کنید. درد تند و حساسیت واضح به نفع جوش و فولیکولیت است. بدون درد بودن یا خارش و سوزش خفیف ممکن است با زگیل سازگار باشد، اما اختصاصی نیست. خونریزی راحت با تماس خفیف را جدی بگیرید.

۴. ماندگاری بیش از ۱۰ تا ۱۴ روز را بررسی کنید. اگر ضایعه در چند روز رو به بهبود است، احتمال جوش بیشتر است. اگر بیش از ۲ هفته مانده، بزرگ‌تر شده یا عود کرده است، برای معاینه اقدام کنید.

فراموش نکنید که دستکاری، تشخیص را سخت می‌کند. کندن یا ترکاندن ضایعه باعث تورم، خونریزی و عفونت ثانویه می‌شود و شکل واقعی سطح را از بین می‌برد. پزشک در این حالت نمی‌فهمد سطح اولیه زبر بوده یا صاف. پس تا زمان معاینه، ضایعه را فشار ندهید، تیغ به آن نزنید و محلول سوزاننده نزنید.

از موچین مشترک، تیغ مشترک و حوله مشترک استفاده نکنید. لباس زیر نخی و آزاد بپوشید و ناحیه را خشک و تمیز نگه دارید. رابطه جنسی را تا مشخص شدن ماهیت ضایعه و نظر پزشک به تعویق بیندازید تا انتقال احتمالی ویروس HPV کمتر شود. اگر استرس دارید، این احساس طبیعی است ولی تصمیم درست، اقدام زود و مشاوره پزشکی است. در بخش کلینیک اپلیکیشن ایمپو می‌توانید به راحتی و در سریع‌ترین زمان ویزیت آنلاین از متخصص زنان دریافت کنید.

در کلینیک ایمپو؛

با پزشک متخصص زنان به اندازه یک کلیک فاصله داری

دانلود کلینیک ایمپو

• باورهای غلط درباره تست‌های خانگی

تست سرکه، سیر خام، خمیردندان و کندن ضایعه روش تشخیص زگیل نیست و در منابع پزشکی تایید نشده است. در این روش‌های خانگی نتیجه مثبت کاذب و منفی کاذب در این تست شایع است و فرد را به مسیر اشتباه می‌برد.

مثلا شاید شنیده‌اید که اگر بعد از سرکه ضایعه سفید شد، یعنی زگیل است. این ادعا نادرست است چون سرکه یک اسید ضعیف است و پوست ملتهب، جوش، تبخال و حتی پوست سالم را هم سفید یا تحریک می‌کند.

همچنین، سیر خام و محلول‌های سوزاننده، پوست ناحیه تناسلی را می‌سوزاند. سوختگی شیمیایی باعث زخم دردناک، لک تیره و عفونت می‌شود و شکل ضایعه را از بین می‌برد. ترکاندن و کندن زگیل هم ویروس را به پوست اطراف منتقل می‌کند و تعداد ضایعات را بیشتر می‌کند. این کار می‌تواند باعث خونریزی، زخم و عفونت ثانویه شود و ویروس را از بین نمی‌برد.

تشخیص قطعی زگیل فقط با معاینه پزشک است. پزشک با معاینه بالینی شکل، سطح، رنگ، تعداد و محل ضایعه را بررسی می‌کند؛ درموسکوپی به‌طور روتین برای تشخیص زگیل لازم نیست و در موارد نامشخص بیوپسی انجام می‌شود.

تست HPV در زنان برای غربالگری و پیگیری تیپ‌های پرخطر در کنار تست پاپ‌اسمیر کاربرد دارد، اما برای تشخیص زگیل تناسلی توصیه نمی‌شود. پس مسیر درست، معاینه حضوری و پیگیری پزشکی است.

فرق جوش و زگیل تناسلی در زنان

فرق جوش و زگیل تناسلی در زنان بیشتر در محل و شکل مخاطی مشخص می‌شود. جوش در زنان اغلب روی لابیای خارجی، خط مایو و کشاله ران دیده می‌شود، یعنی جاهایی که مو رشد می‌کند یا تیغ کشیده می‌شود. این جوش‌ها معمولا تکی، قرمز و دارای سر چرکی هستند.

زگیل در زنان می‌تواند روی لابیای داخلی و خارجی، اطراف کلیتوریس، دهانه واژن، داخل واژن، دهانه رحم و پرینه و اطراف مقعد دیده شود. زگیل‌های مخاطی ممکن است نرم‌تر و صورتی باشند و زگیل‌های پوستی زبرتر دیده شوند. ترشح غیرعادی، بوی متفاوت، خونریزی پس از رابطه یا سوزش مداوم در کنار برجستگی، نیاز به بررسی فوری دارد.

سه ضایعه دیگر نیز با زگیل اشتباه گرفته می‌شود. کیست بارتولن اغلب به‌صورت تورم یک‌طرفه دیده می‌شود و ممکن است بدون عفونت نیز دردناک باشد؛ در آبسه شدن، درد، تورم، تب و درد هنگام نشستن بیشتر می‌شود.

تبخال تناسلی به شکل تاول‌های کوچک و دردناک با سوزش است که پاره می‌شوند و زخم سطحی می‌سازند و عود می‌کنند. مولوسکوم یک برجستگی گنبدی براق با فرورفتگی مرکزی است و ممکن است ماده سفید پنیری داشته باشد؛ اما نباید آن را فشار داد یا تخلیه کرد. هر سه حالت با زگیل ویروسی اچ‌پی‌وی فرق دارند و درمان جدا می‌خواهد.

از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش در زنان

برای تشخیص خانگی معاینه داخلی خانگی برای تشخیص زگیل ممنوع است. داخل واژن را با انگشت یا ابزار بررسی نکنید و محلول شست‌وشوی داخلی نزنید چون فلور طبیعی را به هم می‌زنید و زخم ایجاد می‌کنید. اگر ترشح بدبو، خونریزی بعد از رابطه، سوزش ادرار یا زخم ماندگار دارید، معاینه بالینی لازم است. برای مشاهده انواع ترشحات واژن با عکس بر روی لینک درج شده کلیک کنید.

پزشک با اسپکولوم و نور مناسب دهانه واژن و دهانه رحم را بررسی می‌کند؛ این کار در یک ویزیت کوتاه انجام می‌شود و تشخیص را دقیق می‌کند.

لباس زیر نخی، تعویض به‌موقع نوار بهداشتی و خشک نگه داشتن کشاله ران، فولیکولیت را کم می‌کند. اپیلاسیون داغ روی پوست ملتهب، جوش را بیشتر می‌کند. اگر ضایعه در بارداری دیده شد، خوددرمانی نکنید چون برخی داروهای زگیل در بارداری ممنوع است و انتخاب درمان با پزشک زنان است.

فرق زگیل تناسلی با جوش در مردان

فرق زگیل تناسلی با جوش در مردان نیز به محل و تعداد مربوط است. جوش در مردان اغلب در قاعده آلت، روی کیسه بیضه، کشاله ران و محل اصلاح دیده می‌شود و معمولا تکی و دردناک است. موی زیرپوستی پس از اصلاح در این ناحیه شایع است و به‌صورت برجستگی قرمز با مرکز تیره دیده می‌شود.

زگیل تناسلی در مردان می‌تواند روی بدنه آلت، سر آلت، ختنه‌گاه، مجرای ادرار، کیسه بیضه، پرینه و اطراف مقعد ظاهر شود. اگر ضایعه بدون سر چرکی است و به‌تدریج زیاد می‌شود، احتمال زگیل بیشتر است. سوزش ادرار، خونریزی سطحی یا رشد سریع ضایعه را جدی بگیرید. معاینه زگیل تناسلی مردان معمولا بالینی است و در موارد خاص نمونه‌برداری انجام می‌شود.

از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش در مردان

اگر دو روز بعد از اصلاح با تیغ، دانه قرمز دردناک با سر سفید روی کشاله ران می‌بیند، الگوی فولیکولیت دارد. این دانه‌ها نسبت به لمس حساس هستند و طی چند روز تا حدود دو هفته کوچک می‌شوند. در مقابل،اگر بدون سابقه اصلاح، چند برجستگی همرنگ پوست با سطح زبر روی تنه آلت می‌بیند که درد ندارد و در دو هفته بیشتر شده، احتمال زگیل بیشتر است.

ختنه نبودن می‌تواند رطوبت زیر پوست ختنه‌گاه را بیشتر کند و تحریک یا التهاب را افزایش دهد؛ این وضعیت ممکن است بروز جوش یا فولیکولیت را بیشتر کند. شست‌وشوی روزانه با آب ولرم و خشک کردن کامل، التهاب را کم می‌کند. از کرم موبر قوی و الکل روی ضایعه استفاده نکنید چون پوست را زخم می‌کند.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم و تشخیص قطعی چگونه است؟

اگر ضایعه بیش از ۲ هفته بدون بهبود باقی مانده، بزرگ‌تر یا متعدد شده، خونریزی سطحی دارد یا با درد شدید، سوزش مداوم، ترشح غیرعادی و تب همراه است، حتما به پزشک مراجعه کنید.

همچنین اگر ضایعه روی مخاط است، تعداد آن رو به افزایش است، پس از بهبود دوباره عود کرده یا سابقه تماس محافظت‌نشده دارید، بررسی پزشکی را به تعویق نیندازید.

تشخیص قطعی با معاینه بالینی پزشک انجام می‌شود. پزشک شکل، سطح، رنگ، تعداد و محل ضایعه را بررسی می‌کند و در صورت شک به زگیل یا ضایعه غیرمعمول، پزشک ممکن است نمونه‌برداری را توصیه کند. برای جوش‌های مکرر یا کورک عمقی نیز بررسی عفونت باکتریایی و آموزش مراقبت پوستی انجام می‌شود. تا زمان معاینه، ضایعه را دستکاری نکنید و رابطه جنسی را به تعویق بیندازید.

سخن آخر

در این مقاله برای پاسخ به سوال از کجا بفهمیم زگیل تناسلی داریم یا جوش؟ ۱۰ نشانه اصلی را مقایسه و محل شایع ایجاد این دو عارضه را در مردان و زنان بررسی کردیم.

جوش اغلب قرمز و دردناک است، ممکن است چرک داشته باشد و معمولا طی چند روز تا دو هفته بهبود می‌یابد. زگیل اغلب همرنگ پوست، بدون چرک و ماندگار است؛ سطح آن ممکن است زبر، دانه‌دانه، صاف یا برجسته باشد و تعداد آن یک یا چند عدد باشد.علت زگیل ویروس اچ‌پی‌وی و علت جوش التهاب فولیکول و غدد چربی است.

اگر ضایعه ماندگار یا رو به رشد دارید، ضایعه را دستکاری نکنید و حتما به پزشک مراجعه کنید. در اپلیکیشن ایمپو می‌توانید به صورت آنلاین از متخصص زنان ویزیت دریافت کنید و در سریع‌ترین زمان نگرانی خود را رفع کنید.

منابع

Cleveland Clinic/ CDC / Cleveland Clinic – Folliculitis