در بارداری چه مولتی‌ویتامینی بخوریم؟ راهنمای انتخاب مکمل بارداری

تازه فهمیده‌اید باردار هستید و نمی‌دانید از بین این همه مولتی ‌ویتامین بارداری کدام گزینه برای شما مناسب‌تر است؟ انتخاب مکمل فقط به اسم برند یا تعداد ویتامین‌های روی بسته‌بندی بستگی ندارد. یک مکمل بارداری مناسب باید موادی مانند اسیدفولیک، آهن، ید و ویتامین D داشته باشد.

همچنین، بسته نیاز مادر موادی مانند کلسیم، B۱۲، کولین و DHA نیز گاهی لازم است. البته همه مادران به مکمل‌های یکسان با دوز مشابه نیاز ندارند. در این مقاله با مهم‌ترین مواد موردنیاز در دوران بارداری که هنگام انتخاب مکمل بارداری باید به آن توجه داشت بیشتر آشنا می‌شویم.

انواع مکمل های بارداری

گاهی روی یک قوطی مکمل فهرست بلند بالایی از انواع ویتامین‌ها و مواد معدنی نوشته می‌شود اما دریافت همه آن‌ها ضروری نیست. به همین دلیل، هنگام انتخاب مولتی ‌ویتامین بارداری فقط به تعداد ترکیبات روی بسته توجه نکنید؛ مقدار هر ماده مغذی نیز اهمیت دارد. برای اینکه بدانید دقیقا در چه هفته‌ای از بارداری قرار دارید تا براساس آن مواد مورد نیاز خود را تشخیص دهید می‌توانید از ابزار محاسبه سن بارداری استفاده کنید.

۱. اسیدفولیک در بارداری

اسیدفولیک یکی از مهم‌ترین مواد مغذی در دوران بارداری است و دریافت مقدار کافی آن در هفته‌های اول اهمیت زیادی دارد. دریافت کافی اسیدفولیک قبل از بارداری و در هفته‌های ابتدایی می‌تواند خطر نقص لوله عصبی جنین را کاهش دهد.

برای بیشتر خانم‌هایی که احتمال بارداری دارند، دریافت روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک توصیه می‌شود. در شرایط خاص مانند سابقه بارداری با نقص لوله عصبی پزشک دوز بسیار بالاتری تجویز می‌کند.

۲. قرص آهن در بارداری

در بارداری حجم خون افزایش پیدا می‌کند و بدن برای ساخت هموگلوبین و گلبول‌های قرمز به آهن بیشتری نیاز دارد. نیاز روزانه به آهن در بارداری ۲۷ میلی‌گرم است و کمبود آهن می‌تواند به کم‌خونی فقر آهن منجر شود. ویتامین C در بارداری به جذب بهتر آهن کمک می‌کند و در عملکرد سیستم ایمنی نیز نقش دارد.

بااین‌حال، مصرف بیش از نیاز آهن می‌تواند باعث یبوست، تهوع و مشکلات گوارشی شود. بنابراین قبل از اضافه کردن مکمل آهن جداگانه، مقدار آهن موجود در مولتی ‌ویتامین بارداری و نیاز بدن خود را در نظر بگیرید.

۳. ید در بارداری

ید برای ساخت هورمون‌های تیروئید ضروری است و این هورمون‌ها در رشد مغز و سیستم عصبی جنین نقش مهمی دارند. نیاز روزانه به ید در دوران بارداری حدود ۲۲۰ میکروگرم است. نمک یددار، لبنیات و برخی ماهی‌ها از منابع غذایی ید هستند.

برخی مکمل‌ها مانند قرص یدفولیک نیز حاوی ید است و برای تأمین بخشی از نیاز بدن در بارداری تجویز می‌شود. از آنجا که همه مکمل‌های بارداری مقدار کافی ید ندارند، هنگام انتخاب مکمل باید میزان ید موجود در آن را در نظر گرفت. اگر بیماری تیروئید در بارداری دارید بدون هماهنگی با پزشک مصرف ید یا مکمل‌های حاوی ید را افزایش ندهید.

۴. ویتامین D

ویتامین D به جذب کلسیم و رشد طبیعی استخوان‌های جنین کمک می‌کند و برای حفظ سلامت استخوان‌های مادر نیز اهمیت دارد. نیاز روزانه زنان بزرگسال به ویتامین دی در دوران بارداری ۱۵ میکروگرم یا ۶۰۰ واحد بین‌المللی (IU) است.

اگر کمبود ویتامین D داشته باشید پزشک ممکن است بر اساس شرایط شما دوز بیشتری تجویز کند. مصرف خودسرانه دوزهای بالای ویتامین D توصیه نمی‌شود.

۵. مکمل کلسیم در بارداری

کلسیم برای ساخت و استحکام استخوان‌ها و دندان‌های جنین و همچنین عملکرد طبیعی عضلات و سیستم عصبی مادر ضروری است. زنان ۱۹ تا ۵۰ سال در دوران بارداری روزانه به ۱۰۰۰ میلی‌گرم کلسیم نیاز دارند.

این مقدار بهتر است تا حد امکان از طریق رژیم غذایی تأمین شود. شیر، ماست، پنیر و برخی غذاها و نوشیدنی‌های غنی‌شده می‌توانند بخشی از نیاز بدن به کلسیم را تأمین کنند. اگر دریافت غذایی کافی نباشد پزشک ممکن است مکمل کلسیم تجویز کند.

از آن‌جا که قرص کلسیم جذب آهن را کاهش می‌دهد، اگر هر دو ماده را به شکل مکمل مصرف می‌کنید، حداقل ۲ ساعت فاصله زمانی بین آن‌ها را رعایت کنید.

۶. ویتامین B۱۲ در بارداری

اگر رژیم وگان یا گیاهخواری دارید، احتمالا دچار کمبود ویتامین B۱۲ هستید. چون منابع طبیعی آن در غذاهای حیوانی مانند گوشت، ماهی، تخم‌مرغ و لبنیات وجود دارد. ویتامین B۱۲ برای ساخت گلبول‌های قرمز و عملکرد طبیعی سیستم عصبی لازم است و نیاز روزانه آن در بارداری ۲.۶ میکروگرم است.

۷. ویتامین‌های گروه B در بارداری

ویتامین‌های گروه B در فرایندهایی مانند سوخت‌وساز انرژی، عملکرد سیستم عصبی و ساخت سلول‌های خونی نقش دارند. در میان آن‌ها ویتامین‌ B۱۲، فولات و ویتامین B۶ در دوران بارداری اهمیت ویژه‌ای دارند. البته این اهمیت به معنی مصرف جداگانه و خودسرانه همه آن‌ها نیست. بیشتر مولتی‌ویتامین‌های بارداری چند ویتامین گروه B را در ترکیب خود دارند و بخشی از نیاز بدن نیز از طریق رژیم غذایی تأمین می‌شود.

۸. کولین در بارداری

کولین برای رشد مغز و سیستم عصبی جنین و عملکرد سلول‌ها بسیار مهم است. نکته مهم این است که همه مکمل‌های بارداری کولین ندارند یا مقدار کمی از آن را تأمین می‌کنند. تخم‌مرغ، گوشت، ماهی، لبنیات، سویا و مغزها از منابع غذایی کولین هستند. نیاز روزانه به کولین در بارداری ۴۵۰ میلی‌گرم است.

۹. DHA و امگا ۳ در بارداری

DHA یکی از اسیدهای چرب امگا ۳ است که در رشد مغز و چشم جنین نقش دارد. ماهی‌های کم‌جیوه از منابع غذایی مناسب آن هستند. اگر ماهی کمی مصرف می‌کنید، ممکن است پزشک یا متخصص تغذیه مصرف مکمل DHA را پیشنهاد کند. همه مولتی‌ویتامین‌های بارداری DHA ندارند. بنابراین اگر مصرف ماهی در رژیم غذایی‌تان کم است، ترکیبات مکمل را بررسی کنید و هنگام انتخاب ماهی نیز به میزان جیوه آن توجه داشته باشید.

۱۰. منیزیم در بارداری

منیزیم یکی از مواد معدنی موردنیاز بدن در دوران بارداری است و در عملکرد عضلات و اعصاب، تولید انرژی و بسیاری از واکنش‌های بدن نقش دارد. نیاز روزانه زنان در بارداری، بسته به سن حدود ۳۵۰ تا ۳۶۰ میلی‌گرم است. مغزها، حبوبات، غلات کامل و برخی سبزیجات از منابع غذایی منیزیم هستند. بنابراین همه مادران به مصرف جداگانه قرص منیزیم نیاز ندارند و بهتر است مصرف آن بر اساس شرایط و نیاز بدن انجام شود.

۱۱. ویتامین A در بارداری

ویتامین A برای رشد سلولی، بینایی و تکامل طبیعی جنین لازم است؛ اما نوع و مقدار آن اهمیت زیادی دارد. دریافت بیش از حد ویتامین A از نوع پیش‌ساخته یا رتینول در بارداری می‌تواند خطر ناهنجاری‌های مادرزادی را افزایش دهد. حد بالای قابل‌تحمل ویتامین A پیش‌ساخته برای زنان بزرگسال در بارداری ۳۰۰۰ میکروگرم RAE در روز است.

بتاکاروتن مانند رتینول نیست و این محدودیت به همان شکل درباره آن اعمال نمی‌شود. اگر هم‌زمان مولتی‌ویتامین بارداری، مکمل پوست و مو یا مکمل دیگری مصرف می‌کنید، ترکیبات آن‌ها را بررسی کنید تا مقدار ویتامین A بیش از حد بالا نرود.

۱۲. ویتامین C، E و روی در بارداری

ویتامین C برای ساخت کلاژن و عملکرد سیستم ایمنی، ویتامین e برای محافظت از سلول‌ها و روی برای رشد و تقسیم سلولی اهمیت دارند. نیاز روزانه زنان بزرگسال باردار به این مواد به‌ترتیب ۸۵ میلی‌گرم، ۱۵ میلی‌گرم و ۱۱ میلی‌گرم است. این مواد را می‌توان از یک رژیم غذایی متنوع و در صورت نیاز از مولتی‌ ویتامین بارداری دریافت کرد.

۱۳. ویتامین K در بارداری

ویتامین K یکی از ویتامین‌های موردنیاز در دوران بارداری است که در انعقاد طبیعی خون و سلامت استخوان‌ها نقش دارد. نیاز روزانه ویتامین K در زنان باردار ۱۹ سال به بالا حدود ۹۰ میکروگرم و برای مادران باردار زیر ۱۹ سال ۷۵ میکروگرم است. این ویتامین بیشتر از طریق مواد غذایی مانند سبزی‌های برگ‌سبز، بروکلی، کاهو، روغن‌های گیاهی و برخی مواد غذایی تخمیری دریافت می‌شود و کمبود آن در افراد سالمی که رژیم غذایی متنوع دارند به ندرت است.

به همین دلیل مصرف مکمل جداگانه ویتامین K برای همه زنان باردار ضروری نیست و دریافت آن از طریق غذا و مولتی‌ویتامین بارداری کافی است. در صورت ابتلا به مشکلات جذب مواد مغذی یا مصرف داروهای رقیق‌کننده خون میزان دریافت ویتامین K باید با نظر پزشک تنظیم شود.

۱۴. کوالی فول در بارداری

‫قرص کوالی فول حاوی فولات فعال (ویتامین B۹) است که برخلاف اسید فولیک معمولی نیازی به تبدیل در بدن ندارد و مستقیم جذب می‌شود. مهم‌ترین کاربرد آن تأمین فولات مورد نیاز در دوران قبل از بارداری و هفته‌های ابتدایی بارداری است و به تقسیم طبیعی سلول‌ها و رشد مغز و نخاع جنین کمک کرده و خطر نقص لوله عصبی را کاهش می‌دهد.

بهترین زمان شروع مصرف، حداقل یک ماه (ترجیحاً سه ماه) قبل از اقدام به بارداری با دوز روزانه ۴۰۰ میکروگرم است و در بارداری نیز مصرف ۴۰۰ تا ۶۰۰ میکروگرم حداقل تا پایان سه‌ماهه اول توصیه می‌شود.

لازم به ذکر است که برای اکثر افراد، اسید فولیک معمولی ۴۰۰ تا ۸۰۰ میکروگرم کافی است و کوالی فول تنها در موارد خاص مانند شک به اختلال متابولیسم فولات یا عدم پاسخ به اسید فولیک جایگزین می‌شود.

در دوران بارداری لازم نیست شما برای تغذیه و مصرف مکمل‌ها همه‌چیز را به خاطر بسپارید. با ایمپو می‌توانید متناسب با هفته بارداری و شرایط بدنتان برنامه غذایی مناسبی داشته باشید. همچنین زمان مصرف ویتامین‌ها و مکمل‌های موردنیاز به شما یادآوری خواهد شد.

با رژیم غذایی بارداری ایمپو؛

هم بدنت سالمه هم نوزاد قشنگت

دانلود اپلیکیشن بارداری ایمپو

بهترین مولتی ویتامین‌های بارداری خارجی و ایرانی

هیچ مولتی‌ویتامینی را نمی‌توان بدون توجه به شرایط مادر به‌عنوان بهترین مکمل بارداری معرفی کرد. مکمل‌ها می‌توانند بخشی از نیازهای بدن را تأمین کنند، اما جای یک رژیم غذایی متنوع را نمی‌گیرند. مصرف پروتئین، میوه و سبزیجات، غلات کامل، منابع کلسیم و آهن در این دوران اهمیت زیادی دارد. بنابراین برای هر مادر بسته به شرایط او ممکن است یک مولتی ویتامین بارداری بهترین گزینه باشد. هنگام انتخاب مکمل بارداری خارجی و ایرانی فقط به اسم برند توجه نکنید و حتماً ترکیبات محصول را هم بررسی کنید.

• Pregnacare Original

قرص Pregnacare Original یکی از مکمل‌های شناخته‌شده دوران بارداری است. طبق اطلاعات رسمی شرکت سازنده، این محصول ۱۹ ماده مغذی دارد و شامل ترکیباتی مانند ۴۰۰ میکروگرم اسیدفولیک، ۱۰ میکروگرم ویتامین D، ۱۷ میلی‌گرم آهن و ۱۵۰ میکروگرم ید است. این محصول DHA ندارد. بنابراین اگر دریافت امگا ۳ یا DHA برای شما لازم است باید این موضوع را هنگام انتخاب درنظر داشته باشید.

• Pregnacare Plus

تفاوت اصلی Pregnacare Plus با مدل Original این است که یک کپسول امگا ۳ نیز دارد که حاوی ۳۰۰ میلی‌گرم DHA است. بنابراین اگر بین این دو محصول مردد هستید علاوه بر ترکیبات مولتی‌ویتامین به مقدار DHA آن‌ها هم توجه کنید.

• Pregnacare Max

Pregnacare Max نوعی مکمل بارداری خارجی است که ترکیب بیشتری از ویتامین‌ها و مواد معدنی را دارد. در فرمول آن ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم، ۳۰۰ میلی‌گرم DHA و L- وجود دارد. البته وجود ۵۰۰ میلی‌گرم کلسیم در محصول به معنی تأمین کل نیاز روزانه نیست. نیاز روزانه کلسیم برای زنان ۱۹ تا ۵۰ ساله در دوران بارداری ۱۰۰۰ میلی‌گرم است که باید باقی آن از طریق رژیم غذایی یا در صورت نیاز مکمل تأمین شود.

• Elevit Pronatal

Elevit Pronatal یکی دیگر از مکمل‌های شناخته‌شده است. این مولتی ویتامین بارداری ترکیبی از ویتامین‌ها و مواد معدنی مانند فولات، آهن، ویتامین‌های گروه B، C و D و برخی مواد معدنی را در خود دارد. اگر این محصول را انتخاب کرده‌اید، مقدار آهن و فولات موجود در آن را با سایر مکمل‌هایی که مصرف می‌کنید مقایسه کنید. اضافه‌کردن مکمل‌های جداگانه بدون توجه به ترکیبات محصول باعث دریافت بیش‌ازحد بعضی مواد مغذی می‌شود.

• Femibion ۱

Femibion ۱ برای دوران پیش از بارداری و هفته‌های ابتدایی طراحی شده است. این مکمل علاوه بر اسیدفولیک، حاوی L-Methylfolate و چند ویتامین و ماده معدنی دیگر است که می‌تواند بخشی از نیازهای این دوره را پوشش دهد. یکی از نکات مهم این محصول، استفاده از دو شکل فولات در ترکیبات آن است. بااین‌حال، مقدار و ترکیبات دقیق Femibion بسته به نسخه محصول متفاوت است. بنابراین بهتر است هنگام خرید اطلاعات روی بسته‌بندی را کامل و دقیق مطالعه کنید.

• Femibion ۲

Femibion ۲ برای ادامه دوران بارداری و معمولاً از هفته سیزدهم به بعد مناسب است. این مکمل علاوه بر ویتامین‌ها و مواد معدنی، در فرمول خود DHA نیز دارد که یکی از اسیدهای چرب امگا ۳ است.

• Acti Natal Plus

Acti Natal Plus یکی از مکمل‌های بارداری ایرانی است که ترکیبی از ویتامین‌ها و مواد معدنی را همراه با امگا ۳ دارد. هنگام انتخاب آن نیز مانند سایر مکمل‌ها بهتر است مقدار فولات، آهن، ید، ویتامین D و ترکیبات امگا ۳ را روی بسته‌بندی بررسی کنید.

• مولتی ویتامین مینرال در بارداری

مولتی‌ویتامین مینرال در بارداری مکملی است که چندین ویتامین و ماده معدنی موردنیاز مادر را در یک محصول تأمین می‌کند. ترکیبات این مکمل‌ها با هم یکسان نیستند و بعضی از آن‌ها مقدار بیشتری از آهن، اسیدفولیک یا ویتامین D را دارند. بنابراین هنگام انتخاب بهتر است شرایط خود را در نظر بگیرید و از مصرف هم‌زمان چند مکمل با ترکیبات مشابه بدون نظر پزشک خودداری کنید.

• مولتی ویتامین پریناتال در بارداری

مولتی‌ویتامین پریناتال به مکمل‌هایی گفته می‌شود که برای دوران پیش از بارداری، بارداری یا شیردهی فرموله شده‌اند. هدف این محصولات کمک به تأمین مواد مغذی مهم در این دوره‌هاست. ترکیبات آن موادی مانند اسیدفولیک، آهن، ید و ویتامین D است که نیاز بدن به آن‌ها در بارداری افزایش پیدا می‌کند. البته فرمول و مقدار هر ماده مغذی در محصولات مختلف متفاوت است و یک مکمل لزوماً تمام نیازهای روزانه مادر را تأمین نمی‌کند.

• مکمل بارداری لیدی میل

لیدی میل با مولتی‌ویتامین‌های معمول بارداری کمی متفاوت است و به شکل پودر مصرف می‌شود. این محصول علاوه بر ویتامین‌ها و مواد معدنی، حاوی پروتئین و ترکیبات مغذی دیگری نیز است.

اگر هم‌زمان مکمل‌های دیگر به‌خصوص مکمل‌های حاوی ویتامین‌ها، مواد معدنی یا پروتئین استفاده می‌کنید بهتر است درباره مناسب‌بودن مصرف آن‌ها در کنار لیدی میل با پزشک خود مشورت کنید.

مکمل‌های سه‌ماهه اول بارداری

سه‌ماهه اول بارداری دوره‌ای است که شکل‌گیری بسیاری از اندام‌های اصلی بدن جنین آغاز می‌شود. به همین دلیل، دریافت بعضی مواد مغذی از همان هفته‌های ابتدایی اهمیت زیادی دارد.البته این موضوع به معنی مصرف جداگانه همه مکمل‌ها نیست.

نیازهای مادر باید در کنار رژیم غذایی و ترکیبات مکمل اصلی تامین شود. برای مثال قرص اسیدفولیک باید از پیش از بارداری و در هفته‌های ابتدایی مصرف شود. درحالی‌که آهن، ید، ویتامین D و سایر مواد مغذی در طول بارداری ادامه پیدا می‌کند.

مکمل‌های سه‌ماهه دوم بارداری

با ورود به سه ‌ماهه دوم بارداری نیاز بدن به بعضی مواد مغذی افزایش پیدا می‌کند، اما این به معنی تغییر یا افزایش خودسرانه دوز مکمل‌ها نیست. مکمل‌هایی مانند آهن، فولات، ید و ویتامین D که از سه‌ماهه اول مصرف شده‌اند، معمولاً طبق نظر پزشک ادامه پیدا می‌کنند.

در این مرحله، توجه به دریافت کافی کلسیم، کولین و امگا ۳ اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. نیاز روزانه بدن در دوران بارداری برای کلسیم حدود ۱۰۰۰ میلی‌گرم، برای کولین ۴۵۰ میلی‌گرم و برای DHA حدود ۲۰۰ میلی‌گرم در روز است.

مکمل‌های سه‌ماهه سوم بارداری

در سه‌ماهه سوم بارداری، بیشتر مکمل‌هایی که در سه‌ماهه اول و دوم شروع شده‌اند طبق نظر پزشک ادامه پیدا می‌کنند. آهن، فولات، ید و ویتامین D از جمله مکمل‌هایی هستند که در صورت تجویز مصرفشان در این مرحله نیز ادامه پیدا می‌کند.

در این دوره به‌دلیل رشد سریع جنین، تأمین کلسیم، کولین و امگا ۳، به‌خصوص DHA، همچنان اهمیت دارد. مراقبت‌های بارداری فقط به مصرف مکمل‌ها محدود نمی‌شود. ایمپو با توجه به سن بارداری زمان انجام آزمایش‌ها و مراقبت‌های لازم را به شما یادآوری می‌کند.

همچنین شما می‌توانید علائم و حال روزانه خود را در ایمپو ثبت کنید تا بر اساس آن، توصیه‌های لازم را دریافت کنید. مونس، هوش مصنوعی اختصاصی ایمپو در این مسیر کنار شماست و می‌توانید درباره علائم و سؤال‌هایتان به‌سادگی با او گفت‌وگو کنید.

برای هر روز بارداری

نشانه‌هات رو ثبت و توصیه متناسب با اون رو دریافت کن

دانلود اپلیکیشن بارداری ایمپو

عوارض نخوردن مولتی‌ویتامین و مکمل‌های بارداری

نخوردن مولتی ‌ویتامین بارداری لزوماً به معنی آسیب به مادر یا جنین نیست؛ به‌خصوص اگر مواد مغذی موردنیاز از طریق یک رژیم غذایی متنوع دریافت شوند. بااین‌حال کمبود بعضی مواد مغذی می‌تواند عوارض مهمی را داشته باشد. برای مثال کمبود فولات در اوایل بارداری خطر نقص لوله عصبی جنین را افزایش می‌دهد.

کمبود آهن نیز باعث کم‌خونی و خستگی مادر می‌شود. همچنین کمبود ید نیز بر عملکرد تیروئید و رشد مغز جنین تأثیر می‌گذارد. دریافت مقدار کم ویتامین D و کلسیم نیز سلامت استخوان‌های مادر و جنین را تحت تأثیر قرار دهد. نیاز همه مادران به مکمل‌های بارداری یکسان نیست. اگر رژیم غذایی محدودی دارید، دچار کمبود مواد مغذی هستید یا به‌دلیل تهوع و استفراغ شدید نمی‌توانید غذای کافی دریافت کنید، نیاز به مکمل بیشتری دارید.

بنابراین اگر مولتی ‌ویتامین بارداری مصرف نمی‌کنید، بهتر است بخشی از نیاز خود را از طریق لیست غذا برای زن باردار دریافت کنید، اما تامین همه نیازهای بدن فقط از طریق تغذیه ممکن نیست. برای اینکه بدانید چه کسانی باید مولتی‌ویتامین بخورند بهتر است ابتدا شرایط خودتان را بررسی کنید و قبل از مصرف هر مکملی با پزشک مشورت کنید.

ویتامین و مکمل‌های ممنوعه در بارداری

در دوران بارداری بعضی ویتامین‌ها و مکمل‌ها در دوزهای بالا می‌توانند برای مادر یا جنین خطرآفرین باشند. به همین دلیل مصرف مکمل‌های اضافی بدون نظر پزشک توصیه نمی‌شود. مهم‌ترین مورد ویتامین A از نوع رتینول است. نیاز روزانه ویتامین A در بارداری برای زنان ۱۹ تا ۵۰ سال حدود ۷۷۰ میکروگرم RAE است اما حد بالای قابل‌تحمل برای ویتامین A پیش‌ساخته ۳۰۰۰ میکروگرم RAE در روز است.

دریافت مقدار بیشتر به‌خصوص از طریق مکمل‌ها می‌تواند خطر ناهنجاری‌های مادرزادی در چشم، جمجمه، قلب و ریه جنین را افزایش دهد. این نگرانی درباره بتاکاروتن و سایر کاروتنوئیدهای پیش‌ساز ویتامین A وجود ندارد. بنابراین در دوران بارداری باید از مصرف خودسرانه مکمل‌های حاوی دوز بالای رتینول و فرآورده‌های حاوی رتینوئیدها خودداری شود.

ویتامین E نیز برای بدن ضروری است اما مصرف دوز بالای آن از طریق مکمل‌ها بدون تجویز پزشک توصیه نمی‌شود. حد بالای قابل‌تحمل ویتامین E برای زنان باردار ۱۹ سال به بالا، ۱۰۰۰ میلی‌گرم در روز از منابع مکملی است. بنابراین وجود ویتامین E در یک مولتی ‌ویتامین بارداری با مقدار معمول به‌خودی‌خود به معنی خطرناک بودن آن نیست و نگرانی اصلی مربوط به مصرف دوزهای بالاست. اگر درباره دارویی که مصرف می‌کنید مطمئن نیستید می‌توانید لیست داروهای ممنوعه در بارداری را مطالعه کنید.

• آیا مکمل‌های گیاهی در بارداری بی‌خطر هستند؟

طبیعی یا گیاهی بودن یک محصول به معنی بی‌خطر بودن آن در بارداری نیست. در بسیاری از ترکیبات گیاهی اطلاعات کافی درباره ایمنی مصرف در بارداری وجود ندارد. بنابراین بهتر است حتی برای مصرف مکمل‌های گیاهی و دمنوش‌های ساده نیز با پزشک خود مشورت کنید.

• چگونه مقدار مواد مغذی روی برچسب مکمل را بخوانیم؟

روی بسته‌بندی مولتی ویتامین بارداری گاهی با واحدهایی مانند RAE، IU، mcg یا mg روبه‌رو شوید. RAE واحدی برای بیان مقدار ویتامین A است.IU به معنی واحد بین‌المللی و mcg به معنی میکروگرم است. Mg نیز به معنی میلی‌گرم است. شناخت این واحدها کمک می‌کند مقدار مواد مغذی را بهتر تشخیص دهید.

• مصرف هم‌زمان چند مکمل خطرناک است؟

مصرف هم‌زمان چند مکمل با ترکیبات مشابه باعث دریافت بیش‌ازحد بعضی مواد مغذی می‌شود. این مسئله در دوزهای بالا عوارضی مانند تهوع، یبوست، درد شکم و مسمومیت ایجاد می‌کند که برای مادر یا جنین خطرناک است.

بنابراین قبل از اضافه‌کردن مکمل جدید بهتر است ترکیبات و دوز مکمل‌های مصرفی را با پزشک بررسی کنید. چون بعضی مکمل‌ها مانند آهن و کلسیم بهتر است هم‌زمان مصرف نشوند. برای اینکه برنامه مصرف مکمل‌های خود را راحت‌تر تنظیم کنید، می‌توانید جدول زمان مصرف مکمل‌ها را مشاهده کنید.

چه ویتامینی در زیبایی جنین تأثیر دارد؟

یک باور رایج این است که مصرف یک ویتامین یا مکمل خاص می‌تواند باعث روشن‌تر شدن پوست، تغییر فرم صورت یا پرپشت‌تر شدن موهای جنین شود. چنین ادعایی مبنای علمی ندارد. هیچ مولتی‌ ویتامین بارداری یا ماده غذایی نمی‌تواند فرم صورت، رنگ پوست یا نوع موهای جنین را تغییر دهد.

این ویژگی‌ها تا حد زیادی تحت تاثیر ژنتیک هستند. بااین‌حال، دریافت کافی فولات، آهن، ویتامین D، کلسیم، ید، کولین و قرص امگا ۳ برای رشد سالم جنین اهمیت دارد.

مکمل و ویتامین‌های مورد نیاز برای خانم‌های باردار گیاه‌خوار

اگر در دوران بارداری گیاه‌خواری می‌کنید، بهتر است بیشتر به دریافت بعضی مواد مغذی مانند آهن، ویتامین B۱۲، ید، ویتامین D، کلسیم، فولات، روی و امگا ۳ توجه داشته باشید. اینکه به مکمل جداگانه نیاز دارید یا نه، به نوع رژیم غذایی، میزان دریافت مواد مغذی و نتایج آزمایش‌های شما بستگی دارد. مکمل‌های زیر برای تامین بخشی از نیازهای خانم‌هاب باردار گیاه‌خوار موثر هستند.

• مولتی‌ویتامین پریناتال

• اسیدفولیک

• آهن

• ویتامین B۱۲

• ید

• ویتامین D۳

• کلسیم

• روی (زینک)

• امگا ۳ و DHA

• پرگناکر (Pregnacare)

بهترین زمان مصرف مولتی ویتامین بارداری

بهترین زمان مصرف مولتی ‌ویتامین بارداری معمولاً بعد از صبحانه یا ناهار و همراه غذا است. مصرف مکمل با غذا احتمال تهوع و ناراحتی معده را کمتر می‌کند. اگر استفاده از مکمل‌های بارداری باعث تهوع شما می‌شود می‌توان آن را بعد از شام یا نزدیک خواب مصرف کرد. همچنین اگر مکمل‌های شما حاوی آهن است بهتر است هم‌زمان با چای، قهوه یا کلسیم مصرف نشود تا جذب آهن کاهش پیدا نکند.

جمع بندی

در دوران بارداری، نیاز بدن به بعضی ویتامین‌ها و مواد معدنی افزایش پیدا می‌کند که تأمین آن‌ها فقط از طریق تغذیه امکان پذیر نیست. یک مولتی ویتامین بارداری مناسب می‌تواند بخشی از این نیازها را پوشش دهد اما انتخاب آن باید با توجه به رژیم غذایی، آزمایش‌ها و شرایط هر مادر انجام شود. هنگام انتخاب مکمل بارداری خارجی یا ایرانی بهتر است به ترکیبات آن مانند اسیدفولیک، آهن، ید و ویتامین D توجه داشته باشید و در صورت نیاز کلسیم، B۱۲، کولین و DHA را نیز در نظر بگیرید. درنظر داشته باشید مصرف هم‌زمان چند مکمل بدون نظر پزشک توصیه نمی‌شود؛ چون ممکن است باعث دریافت بیش‌ازحد بعضی مواد مغذی باشد.

منبع

clevelandclinic